
در سالهای اخیر، کاربران ایرانی بارها با شرایطی مواجه شدهاند که دسترسی به اینترنت بینالملل بهصورت کامل یا جزئی محدود شده است؛ وضعیتی که در میان کاربران با عنوان «ملی شدن اینترنت» شناخته میشود. در چنین شرایطی، بسیاری از وبسایتها و سرویسهای خارجی از دسترس خارج میشوند، اما در مقابل، برخی سایتها و پلتفرمهای داخلی همچنان فعال باقی میمانند.
شناخت این سایتها برای کاربران عادی، کسبوکارها، دانشجویان و حتی متخصصان فناوری اهمیت زیادی دارد. در این مقاله بهصورت جامع بررسی میکنیم چه سایتهایی در زمان ملی شدن اینترنت فعال میمانند، چرا فعال میمانند، و کاربران با چه محدودیتها و چالشهایی مواجه هستند.
![]()
ملی شدن اینترنت چیست؟
ملی شدن اینترنت به وضعیتی گفته میشود که دسترسی به اینترنت جهانی محدود یا قطع میشود اما ارتباطات داخلی کشور از طریق شبکه ملی اطلاعات همچنان برقرار میماند.
در این حالت:
سایتهای میزبانیشده در خارج از کشور معمولاً از دسترس خارج میشوند
سرویسهای داخلی که زیرساخت مستقل دارند، فعال میمانند
کیفیت، سرعت و پایداری اینترنت دچار تغییر میشود
نکته مهم این است که ملی شدن اینترنت لزوماً به معنای قطع کامل اینترنت نیست، بلکه تغییر مسیر و اولویتدهی به ترافیک داخلی است.
چرا برخی سایتها در زمان محدودیت اینترنت فعال میمانند؟
فعال ماندن برخی وبسایتها در زمان ملی شدن اینترنت دلایل فنی و زیرساختی مشخصی دارد:
۱. میزبانی داخلی
سایتهایی که سرور آنها در دیتاسنترهای داخل ایران قرار دارد، بدون نیاز به ارتباط بینالملل قابل دسترس هستند.
۲. اتصال به شبکه ملی اطلاعات
برخی سرویسها بهطور مستقیم روی شبکه ملی اطلاعات پیادهسازی شدهاند و اولویت پایداری دارند.
۳. عدم وابستگی به سرویسهای خارجی
سایتهایی که:
از API خارجی استفاده نمیکنند
به CDNهای بینالمللی وابسته نیستند
در شرایط محدودیت، عملکرد پایدارتری دارند.
۱. سایتها و سامانههای دولتی
تقریباً در تمام دورههای محدودیت اینترنت، سایتهای دولتی فعال میمانند. این سایتها شامل:
درگاه ملی خدمات دولت (
gov.ir)سامانه ثبت احوال
سازمان امور مالیاتی
سامانه ثنا
سامانه سجام
خدمات تأمین اجتماعی
سامانههای آموزش، سلامت و یارانه
مزیت: دسترسی پایدار
چالش: رابط کاربری ضعیف و کندی در ساعات پرترافیک
۲. بانکها و خدمات مالی
بانکداری الکترونیک یکی از حیاتیترین سرویسها در زمان محدودیت اینترنت است. معمولاً موارد زیر فعال میمانند:
سایت بانکها (ملی، ملت، صادرات، پاسارگاد و…)
اینترنت بانکها
اپلیکیشنهای بانکی
شبکه شتاب و شاپرک
درگاههای پرداخت داخلی
نکته مهم:
در برخی مواقع، پیامک رمز پویا یا نوتیفیکیشنها با اختلال مواجه میشوند، اما هسته خدمات مالی فعال باقی میماند.
۳. فروشگاهها و مارکتپلیسهای ایرانی
بسیاری از پلتفرمهای بزرگ تجارت الکترونیک در زمان ملی شدن اینترنت همچنان در دسترس هستند:
دیجیکالا
باسلام
دیوار
شیپور
ترب و ایمالز
اسنپمارکت
این پلتفرمها به دلیل زیرساخت داخلی قوی و وابستگی اقتصادی بالا تلاش میکنند خدمات خود را پایدار نگه دارند.
۴. سرویسهای حملونقل و خدمات شهری
سرویسهایی که مستقیماً با زندگی روزمره مردم در ارتباطاند، معمولاً فعال میمانند:
اسنپ
تپسی
اپلیکیشنهای شهری مانند «تهران من»
خدمات پرداخت عوارض و حملونقل عمومی
البته ممکن است نقشهها یا برخی قابلیتهای وابسته به سرویسهای خارجی با محدودیت مواجه شوند.
۵. پیامرسانها و شبکههای اجتماعی داخلی
در زمان محدودیت اینترنت، استفاده از پیامرسانهای داخلی بهشدت افزایش پیدا میکند:
ایتا
روبیکا
بله
سروش پلاس
آیگپ
این پیامرسانها معمولاً کاملاً فعال هستند، اما کاربران با چالشهایی مثل:
ظرفیت محدود
تجربه کاربری متفاوت
نبود برخی امکانات پیشرفته
مواجه میشوند.
۶. سایتهای خبری داخلی
در شرایط ملی شدن اینترنت، رسانههای داخلی مهمترین منبع خبر برای کاربران میشوند:
خبرگزاری ایرنا
فارس
تسنیم
مهر
ایسنا
برخی روزنامههای آنلاین
نکته تحلیلی:
تنوع منابع خبری کاهش مییابد و دسترسی به رسانههای بینالمللی محدود میشود.
مقاله پیشنهادی: بهترین لپ تاپ اقتصادی زیر 30 میلیون تومان [1404]
چه سایتهایی معمولاً از دسترس خارج میشوند؟
برای تکمیل تصویر، باید به سایتهایی اشاره کرد که اغلب در زمان ملی شدن اینترنت در دسترس نیستند:
گوگل و سرویسهای آن (Gmail، Drive، YouTube)
شبکههای اجتماعی خارجی
GitHub
Stack Overflow
سرویسهای ابری مانند AWS و Azure
بسیاری از سایتهای فریلنسری بینالمللی
این موضوع برای برنامهنویسان، فریلنسرها و کسبوکارهای آنلاین چالشبرانگیز است.
جمعبندی
ملی شدن اینترنت به معنای پایان دسترسی دیجیتال نیست، بلکه تغییر شکل دسترسی است. در این شرایط، سایتهای دولتی، بانکی، خدماتی و پلتفرمهای بزرگ داخلی فعال میمانند، اما کاربران با محدودیتهایی جدی مواجه میشوند.
شناخت این سایتها و آمادگی قبلی، میتواند نقش مهمی در کاهش آسیبهای فردی و کاری داشته باشد.
کی لپ | لپ تاپ استوک | خرید لپ تاپ استوک با بهترین قیمت و کیفیت بازار